Rozwód, zwłaszcza ten bez orzekania o winie, stanowi dla wielu osób trudne, ale często nieuniknione rozwiązanie. Proces ten, choć bywa emocjonalnie obciążający, może przebiegać sprawniej i mniej konfliktowo, jeśli strony zdecydują się na ścieżkę polubowną. Kluczowe jest zrozumienie procedury, wymagań prawnych oraz potencjalnych korzyści płynących z takiego rozwiązania. Skupienie się na wzajemnym porozumieniu, otwartość na negocjacje i profesjonalne wsparcie mogą znacząco ułatwić cały proces, minimalizując stres i koszty.
W niniejszym artykule przeprowadzimy Państwa przez meandry uzyskania rozwodu bez orzekania o winie. Omówimy szczegółowo, jakie warunki muszą zostać spełnione, jakie dokumenty są potrzebne i jakie kroki należy podjąć, aby sąd mógł wydać wyrok rozwiązujący małżeństwo w taki sposób. Zwrócimy uwagę na kwestie kluczowe dla obu stron, takie jak podział majątku, ustalenie alimentów czy sposób sprawowania opieki nad wspólnymi małoletnimi dziećmi. Naszym celem jest dostarczenie Państwu kompleksowej wiedzy, która pozwoli na świadome i spokojne przejście przez ten ważny etap życiowy.
Pamiętajmy, że rozwód bez orzekania o winie jest możliwy tylko wtedy, gdy obie strony wyrażają zgodę na taki tryb postępowania i nie ma między nimi sporu co do przyczyn rozpadu pożycia małżeńskiego. Jeśli jednak jedna ze stron dąży do ustalenia winy drugiej, wówczas konieczne staje się przeprowadzenie postępowania dowodowego, co znacząco wydłuża i komplikuje cały proces. Dlatego tak ważne jest, aby przed podjęciem jakichkolwiek kroków prawnych, dokładnie rozważyć wszystkie za i przeciw i, jeśli to możliwe, podjąć próbę porozumienia z małżonkiem.
Zrozumienie wymagań prawnych dla rozwodu bez orzekania o winie
Uzyskanie rozwodu bez orzekania o winie w polskim prawie rodzinnym opiera się na fundamentalnej zasadzie trwałego i zupełnego rozpadu pożycia małżeńskiego. Kodeks rodzinny i opiekuńczy stanowi, że sąd może orzec rozwód tylko i wyłącznie wtedy, gdy nastąpił wspomniany rozpad. Co to oznacza w praktyce? Chodzi o zerwanie więzi emocjonalnej, fizycznej i gospodarczej, które stanowią podstawę małżeństwa. Ważne jest, aby te więzi ustały definitywnie i nie istniała realna szansa na ich odbudowę.
Kluczowym elementem dla powodzenia rozwodu bez orzekania o winie jest zgodne oświadczenie obu małżonków o braku woli przypisywania komukolwiek winy za rozpad pożycia. Nie oznacza to jednak, że strony muszą zgadzać się co do tego, kto pierwszy zaczął żyć osobno czy jakie konkretnie wydarzenia doprowadziły do kryzysu. Chodzi o to, aby obie strony zgodziły się na rozwiązanie małżeństwa bez wzajemnego obwiniania się. Taka postawa ułatwia sądowi przyjęcie wniosku o rozwód w trybie bezorzekającym o winie.
Istotne jest również to, że rozwód bez orzekania o winie nie może być sprzeczny z dobrem wspólnych małoletnich dzieci. Nawet jeśli rodzice są zgodni co do braku winy, sąd bada, czy proponowane przez nich rozwiązanie nie narazi dzieci na krzywdę. Dotyczy to przede wszystkim kwestii opieki, kontaktów z rodzicami oraz alimentów. Sąd ma obowiązek czuwać nad interesem dzieci, nawet jeśli rodzice w dobrych intencjach przedkładają mu ustalenia, które mogłyby być dla dzieci niekorzystne.
Kolejnym wymogiem formalnym jest złożenie pozwu rozwodowego. Pozew taki powinien być sporządzony zgodnie z wymogami formalnymi kodeksu postępowania cywilnego. Należy w nim wskazać dane osobowe stron, sąd właściwy do rozpoznania sprawy, treść żądania (rozwód bez orzekania o winie) oraz uzasadnienie, które powołuje się na trwały i zupełny rozpad pożycia małżeńskiego. Do pozwu należy dołączyć niezbędne dokumenty, takie jak odpis aktu małżeństwa, odpisy aktów urodzenia wspólnych małoletnich dzieci, a także dowód uiszczenia opłaty sądowej.
Przygotowanie niezbędnych dokumentów do złożenia pozwu rozwodowego
Aby skutecznie zainicjować postępowanie o rozwód bez orzekania o winie, niezbędne jest zgromadzenie odpowiedniego zestawu dokumentów. Proces ten, choć może wydawać się żmudny, jest kluczowy dla prawidłowego przebiegu całej procedury sądowej. Właściwie przygotowana dokumentacja pozwala uniknąć niepotrzebnych opóźnień i potencjalnych problemów wynikających z braków formalnych. Pierwszym i podstawowym dokumentem jest oczywiście pozew rozwodowy. Powinien on być złożony na piśmie i zawierać wszystkie wymagane przez prawo elementy, takie jak dane stron, wskazanie sądu, jasne sformułowanie żądania rozwodu bez orzekania o winie, uzasadnienie oparte na trwałym i zupełnym rozpadzie pożycia małżeńskiego oraz ewentualne wnioski dotyczące władzy rodzicielskiej, kontaktów z dziećmi i alimentów.
Do pozwu należy dołączyć oryginał lub urzędowo poświadczony odpis aktu małżeństwa. Jest to dowód istnienia związku małżeńskiego, który ma zostać rozwiązany. Akt małżeństwa powinien być wystawiony nie wcześniej niż trzy miesiące przed datą złożenia pozwu. Jeśli posiadacie Państwo akt małżeństwa wydany w innym kraju, może być konieczne jego przetłumaczenie przez tłumacza przysięgłego i uzyskanie odpowiednich klauzul legalizacyjnych, w zależności od przepisów prawa międzynarodowego.
Kolejną grupą dokumentów, która jest niezbędna, jeśli małżonkowie posiadają wspólnych małoletnich dzieci, są odpisy aktów urodzenia tych dzieci. Są one potrzebne do ustalenia przez sąd kwestii związanych z władzą rodzicielską, kontaktami z dziećmi oraz obowiązkiem alimentacyjnym. W przypadku dzieci pełnoletnich, które nadal uczą się lub studiują, a nie są w stanie utrzymać się samodzielnie, również mogą być wymagane dokumenty potwierdzające ich sytuację.
Nie można zapomnieć o dowodzie uiszczenia opłaty sądowej. Obecnie opłata od pozwu o rozwód wynosi 400 zł. Dowód wpłaty należy dołączyć do pozwu. W uzasadnionych przypadkach, gdy strony nie są w stanie ponieść kosztów sądowych, mogą ubiegać się o zwolnienie od nich w całości lub części. W tym celu należy złożyć odpowiedni wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wraz z szczegółowym uzasadnieniem swojej sytuacji finansowej i dokumentami ją potwierdzającymi, takimi jak zaświadczenia o dochodach, wyciągi bankowe czy oświadczenia o stanie majątkowym.
Dodatkowo, w zależności od indywidualnej sytuacji, mogą być potrzebne inne dokumenty. Na przykład, jeśli strony chcą zawrzeć porozumienie rodzicielskie dotyczące opieki nad dziećmi, warto je dołączyć do pozwu. Jeśli natomiast istnieje potrzeba podziału majątku wspólnego, kwestia ta może zostać rozstrzygnięta w osobnym postępowaniu lub, jeśli strony dojdą do porozumienia, może zostać uwzględniona w wyroku rozwodowym, choć zazwyczaj wymaga to odrębnego wniosku lub oświadczenia.
Jak prawidłowo złożyć pozew o rozwód bez orzekania o winie
Złożenie pozwu rozwodowego jest pierwszym formalnym krokiem w procesie uzyskiwania rozwodu bez orzekania o winie. Kluczowe jest, aby pozew został sporządzony poprawnie pod względem merytorycznym i formalnym, co pozwoli na sprawne rozpoczęcie postępowania sądowego. Pozew należy złożyć w sądzie okręgowym właściwym ze względu na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków, pod warunkiem że jedno z nich nadal tam zamieszkuje. W przeciwnym razie właściwy jest sąd okręgowy właściwy dla miejsca zamieszkania pozwanego, a jeśli i to nie jest możliwe, sąd właściwy dla miejsca zamieszkania powoda. Pozew musi zawierać szereg obligatoryjnych elementów.
Na wstępie pozwu należy oznaczyć sąd, do którego jest on kierowany. Następnie podaje się dane powoda (czyli osoby składającej pozew) oraz pozwanego (czyli małżonka). Dane te obejmują imię, nazwisko, adres zamieszkania, numer PESEL oraz, jeśli jest dostępny, numer telefonu i adres e-mail. Powinno być również wskazane, czy powód jest reprezentowany przez pełnomocnika (np. adwokata lub radcę prawnego).
Centralnym punktem pozwu jest oczywiście żądanie. W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, żądanie powinno brzmieć: „Wnoszę o orzeczenie rozwodu małżeństwa z dnia […] zawartego pomiędzy [imię i nazwisko powoda] a [imię i nazwisko pozwanego], bez orzekania o winie za jego rozwiązanie”. Ważne jest, aby jasno zaznaczyć, że strony nie chcą, aby sąd ustalał winę rozpadu pożycia.
Kolejnym, niezwykle istotnym elementem pozwu, jest uzasadnienie. W tej części należy wykazać, że nastąpił trwały i zupełny rozpad pożycia małżeńskiego. W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, uzasadnienie jest zazwyczaj bardziej zwięzłe niż w sprawach, gdzie dochodzi do ustalania winy. Wystarczy stwierdzić, że więzi emocjonalne, fizyczne i gospodarcze między stronami ustały i nie ma nadziei na ich odbudowę. Nie ma potrzeby szczegółowego opisywania przyczyn rozpadu, chyba że sąd w toku postępowania uzna to za konieczne.
Jeśli małżonkowie posiadają wspólne małoletnie dzieci, w pozwie należy również zawrzeć wnioski dotyczące władzy rodzicielskiej nad nimi, sposobu jej wykonywania, kontaktów rodziców z dziećmi oraz wysokości alimentów na ich rzecz. W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, idealnym rozwiązaniem jest przedstawienie sądowi porozumienia rodzicielskiego, które obie strony zawarły i które jest zgodne z dobrem dzieci. Jeśli takiego porozumienia nie ma, sąd sam ustali te kwestie w wyroku.
Na końcu pozwu należy wymienić wszystkie załączniki, takie jak odpis aktu małżeństwa, odpisy aktów urodzenia dzieci, dowód uiszczenia opłaty sądowej, a także inne dokumenty, które mogą być istotne dla sprawy (np. dokumenty finansowe, jeśli dotyczy to alimentów lub podziału majątku). Pozew należy podpisać własnoręcznie. Po sporządzeniu pozwu, należy go złożyć w biurze podawczym właściwego sądu okręgowego lub wysłać listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Należy pamiętać o złożeniu pozwu w tylu egzemplarzach, ilu jest stron postępowania plus jeden egzemplarz dla sądu. Po złożeniu pozwu, sąd doręczy go drugiej stronie i wyznaczy termin rozprawy.
Jak przebiega postępowanie sądowe dotyczące rozwodu bez orzekania o winie
Po złożeniu pozwu rozwodowego i jego doręczeniu przez sąd drugiej stronie, rozpoczyna się właściwe postępowanie sądowe. W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, procedura ta jest zazwyczaj znacznie szybsza i mniej skomplikowana niż w sprawach, gdzie dochodzi do ustalania winy. Sąd w pierwszej kolejności dąży do tego, aby strony doszły do porozumienia w kluczowych kwestiach dotyczących przyszłości ich rodziny, zwłaszcza w odniesieniu do wspólnych małoletnich dzieci. Dlatego też, na pierwszym terminie rozprawy sąd zazwyczaj próbuje pogodzić strony.
Jeśli próba pojednania nie powiedzie się, a strony nadal podtrzymują swoje stanowisko o chęci rozwodu bez orzekania o winie, sąd przechodzi do dalszego etapu postępowania. Kluczowe jest, aby strony na rozprawie były zgodne co do tego, że chcą zakończyć małżeństwo w trybie bez orzekania o winie. Jeśli jedna ze stron nagle zmieni zdanie i zażąda ustalenia winy, postępowanie może zostać przekształcone w sprawę z orzekaniem o winie, co znacząco wydłuży i skomplikuje proces.
W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, sąd nie prowadzi szczegółowego postępowania dowodowego dotyczącego przyczyn rozpadu pożycia małżeńskiego. Nie powołuje biegłych, nie przesłuchuje świadków w celu ustalenia, kto zawinił. Skupia się natomiast na kwestiach związanych z dziećmi i ewentualnymi innymi ustaleniami między stronami. Jeśli małżonkowie posiadają wspólne małoletnie dzieci, sąd bada, czy proponowane przez nich rozwiązania dotyczące władzy rodzicielskiej, kontaktów i alimentów są zgodne z dobrem dzieci. W tym celu może wysłuchać strony, a w niektórych przypadkach również same dzieci, jeśli osiągnęły odpowiedni wiek i stopień dojrzałości.
Jeśli strony doszły do porozumienia we wszystkich kwestiach dotyczących dzieci, sąd może je uwzględnić w wyroku. Takie porozumienie, zwane porozumieniem rodzicielskim, powinno być złożone na piśmie i podpisane przez obie strony. W przypadku braku takiego porozumienia, sąd samodzielnie rozstrzygnie o władzy rodzicielskiej, kontaktach i alimentach.
Po zebraniu niezbędnych informacji i wysłuchaniu stron, sąd wydaje wyrok. W wyroku tym orzeka o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód bez orzekania o winie, a także rozstrzyga o władzy rodzicielskiej, kontaktach z dziećmi i alimentach. Jeśli strony doszły do porozumienia w kwestii podziału majątku wspólnego, a ich ustalenia nie są sprzeczne z prawem ani zasadami współżycia społecznego, sąd może je również uwzględnić w wyroku. W przeciwnym razie, kwestia podziału majątku będzie musiała zostać rozstrzygnięta w osobnym postępowaniu.
Po uprawomocnieniu się wyroku, małżeństwo zostaje formalnie rozwiązane. Wyrok uprawomocnia się zazwyczaj po upływie dwóch tygodni od daty jego ogłoszenia lub doręczenia, jeśli żadna ze stron nie wniosła apelacji. Warto pamiętać, że w sprawach o rozwód bez orzekania o winie, strony zazwyczaj nie odwołują się od wyroku, co przyspiesza jego uprawomocnienie.
Kwestie alimentacyjne i opieki nad dziećmi w rozwodzie bez orzekania o winie
Rozwód, nawet ten bez orzekania o winie, niesie ze sobą konieczność uregulowania wielu ważnych kwestii, spośród których kluczowe znaczenie mają alimenty oraz opieka nad wspólnymi małoletnimi dziećmi. Te dwa aspekty są ściśle powiązane i wymagają szczególnej uwagi ze strony sądu, który zawsze stawia dobro dziecka na pierwszym miejscu. Nawet jeśli rodzice doszli do porozumienia w innych kwestiach, sąd dokładnie analizuje proponowane rozwiązania dotyczące dzieci, aby upewnić się, że są one dla nich optymalne i nie naruszą ich praw ani potrzeb.
W przypadku alimentów, sąd bierze pod uwagę usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentów (czyli dziecka) oraz możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego do alimentów (czyli rodzica, który nie będzie sprawował bieżącej opieki). W praktyce oznacza to, że wysokość alimentów zależy od wielu czynników, takich jak wiek dziecka, jego stan zdrowia, potrzeby edukacyjne, koszty utrzymania mieszkania, wyżywienie, ubranie, zajęcia dodatkowe czy potrzeby związane z rozwojem jego osobowości. Z drugiej strony, sąd analizuje dochody rodzica zobowiązanego do alimentów, jego sytuację zawodową, możliwości zarobkowe, a także jego własne usprawiedliwione potrzeby.
Zgodnie z polskim prawem, obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci trwa do momentu, aż dziecko będzie w stanie samodzielnie się utrzymać. Zazwyczaj jest to moment zakończenia nauki, choć w wyjątkowych sytuacjach, gdy dziecko kontynuuje naukę lub ma problemy zdrowotne uniemożliwiające podjęcie pracy, obowiązek ten może zostać przedłużony. Warto podkreślić, że nawet rodzic, który nie sprawuje bezpośredniej opieki nad dziećmi, nadal jest zobowiązany do partycypowania w ich utrzymaniu, a wysokość jego zobowiązań jest ustalana indywidualnie.
Kwestia opieki nad dziećmi jest równie istotna. W sprawach o rozwód bez orzekania o winie, strony często starają się wypracować wspólne porozumienie rodzicielskie, które reguluje sposób sprawowania władzy rodzicielskiej, kontakty z dziećmi oraz miejsce ich zamieszkania. Takie porozumienie, aby zostało uwzględnione przez sąd, musi być zgodne z dobrem dziecka. Sąd może przyznać władzę rodzicielską obojgu rodzicom, decydując o tym, jak będą podejmowane kluczowe decyzje dotyczące dziecka. Może również przyznać władzę rodzicielską jednemu z rodziców, ograniczając jednocześnie władzę drugiego.
Sposób ustalania kontaktów z dziećmi również jest kluczowy. Sąd może określić harmonogram kontaktów, wskazując dni i godziny, w których rodzic nie sprawujący bezpośredniej opieki będzie mógł spotykać się z dzieckiem. W przypadkach, gdy dobro dziecka jest zagrożone, sąd może ograniczyć lub nawet zawiesić kontakty z rodzicem. Kluczowe jest, aby wszystkie ustalenia dotyczące dzieci były podejmowane z myślą o ich bezpieczeństwie, rozwoju i stabilności emocjonalnej. Warto pamiętać, że nawet po uprawomocnieniu się wyroku, w przypadku istotnej zmiany okoliczności, rodzice mogą zwrócić się do sądu z wnioskiem o zmianę sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej lub o zmianę ustalonego sposobu kontaktów z dziećmi.
Podział majątku wspólnego po rozwodzie bez orzekania o winie
Podział majątku wspólnego jest jedną z tych kwestii, która często budzi wiele emocji i może być źródłem sporów nawet w sytuacji, gdy małżonkowie zdecydowali się na rozwód bez orzekania o winie. Majątek wspólny to wszystko, co strony nabyły w trakcie trwania małżeństwa ze środków pochodzących z majątku wspólnego. Obejmuje on między innymi nieruchomości, samochody, rachunki bankowe, papiery wartościowe, a także ruchomości takie jak meble czy sprzęty AGD.
W polskim prawie istnieją trzy główne sposoby uregulowania kwestii podziału majątku wspólnego. Pierwszym jest oczywiście zawarcie dobrowolnego porozumienia między małżonkami. Jest to opcja najbardziej preferowana, ponieważ pozwala na uniknięcie długotrwałego i kosztownego postępowania sądowego. Strony mogą samodzielnie ustalić, w jaki sposób chcą podzielić posiadane dobra, biorąc pod uwagę różne czynniki, takie jak ich wkład w nabycie danego składnika majątku czy indywidualne potrzeby.
Drugim sposobem jest złożenie wniosku o podział majątku wspólnego do sądu. Jest to procedura, która rozpoczyna się po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego. Sąd przeprowadza postępowanie dowodowe, ustala skład i wartość majątku wspólnego, a następnie dokonuje jego podziału. Sąd kieruje się zasadą równych udziałów małżonków w majątku wspólnym, chyba że udowodniono inaczej. W przypadku, gdy jeden z małżonków dokonał nakładów z własnego majątku na majątek wspólny, może domagać się zwrotu tych nakładów. Podobnie, jeśli jeden z małżonków korzystał z majątku wspólnego w sposób wyłączający drugiego małżonka, może być zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia.
Trzecią opcją, która jest ściśle powiązana z procesem rozwodowym, jest możliwość zawarcia ugody w przedmiocie podziału majątku wspólnego przed notariuszem. Taka ugoda ma moc prawną i może zostać zawarta na każdym etapie, również przed złożeniem pozwu o rozwód lub w jego trakcie. Jest to rozwiązanie szybkie i skuteczne, szczególnie gdy strony są zgodne co do sposobu podziału.
Warto zaznaczyć, że podział majątku wspólnego może być również dokonany w wyroku rozwodowym, jeśli strony dojdą do porozumienia w tej kwestii i przedłożą je sądowi. Sąd może wtedy uwzględnić zawartą ugodę w treści wyroku. Jest to rozwiązanie wygodne, ponieważ pozwala na zakończenie wszystkich kwestii prawnych związanych z ustaniem małżeństwa w jednym postępowaniu. Jednakże, sąd nie jest zobowiązany do uwzględnienia ugody, jeśli uzna, że jest ona sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego. W przypadku braku porozumienia, kwestia podziału majątku będzie musiała zostać rozstrzygnięta w osobnym postępowaniu sądowym, co może potrwać od kilku miesięcy do nawet kilku lat, w zależności od stopnia skomplikowania sprawy i ilości posiadanych składników majątkowych.
Jakie są korzyści wynikające z rozwodu bez orzekania o winie dla obojga stron
Decyzja o rozwodzie bez orzekania o winie niesie ze sobą szereg istotnych korzyści dla obu stron, które często przeważają nad potencjalnymi trudnościami związanymi z formalnym zakończeniem małżeństwa. Przede wszystkim, taki tryb postępowania pozwala na znaczące zminimalizowanie poziomu konfliktu i stresu towarzyszącego procesowi rozwodowemu. Kiedy strony decydują się na wzajemne zrozumienie i współpracę, unikają wzajemnego obwiniania się i eskalacji negatywnych emocji. To z kolei przekłada się na spokojniejszą atmosferę, co jest szczególnie ważne, jeśli w rodzinie są dzieci, które w ten sposób są chronione przed negatywnymi skutkami kłótni rodziców.
Kolejną, bardzo ważną korzyścią jest znaczące skrócenie czasu trwania postępowania sądowego. W sprawach, w których sąd musi ustalać winę za rozpad pożycia małżeńskiego, proces często przeciąga się w nieskończoność. Wymaga przesłuchiwania świadków, przedstawiania dowodów, powoływania biegłych, co generuje dodatkowe koszty i wydłuża okres niepewności. Rozwód bez orzekania o winie, opierający się na zgodnym oświadczeniu stron, zazwyczaj kończy się znacznie szybciej, co pozwala obu stronom na jak najszybsze rozpoczęcie nowego etapu życia.
Niższe koszty sądowe i procesowe to kolejny istotny argument przemawiający za wyborem tej ścieżki. Opłata sądowa od pozwu o rozwód jest taka sama, niezależnie od tego, czy sprawa toczy się z orzekaniem o winie, czy bez. Jednakże, w sprawach z orzekaniem o winie, często konieczne jest skorzystanie z pomocy profesjonalnych pełnomocników, takich jak adwokaci czy radcy prawni, którzy mogą ponieść znaczne koszty. W przypadku rozwodu bez orzekania o winie, koszty te mogą być znacznie niższe, a w niektórych przypadkach strony mogą nawet zdecydować się na samodzielne prowadzenie sprawy, jeśli czują się na siłach i posiadają wystarczającą wiedzę prawną.
Ważnym aspektem jest również możliwość zachowania lepszych relacji między byłymi małżonkami, co jest kluczowe zwłaszcza wtedy, gdy istnieją wspólne dzieci. Utrzymanie przyjaznych stosunków ułatwia przyszłą współpracę w kwestiach wychowawczych i pozwala na wspólne budowanie przyszłości dzieci w atmosferze wzajemnego szacunku. Unikanie wzajemnych pretensji i oskarżeń sprzyja budowaniu pozytywnych relacji, które są nieocenione w kontekście rodzicielstwa.
Wreszcie, rozwód bez orzekania o winie pozwala stronom na zachowanie większej prywatności. Unika się publicznego wywlekania intymnych szczegółów życia małżeńskiego, które często towarzyszą sprawom, w których dochodzi do ustalania winy. Taka dyskrecja jest ceniona przez wiele osób, które chcą przejść przez proces rozwodowy w sposób możliwie najmniej inwazyjny dla swojego życia osobistego i społecznego.